13 Eylül 2026 Pazar

ZAZACA MEVLİD GELENEĞİ YAŞATILIYOR!

Geçmişi asırlar öncesine dayanan Zazaca Mevlid geleneği yaşatılmaya çalışılıyor. Emekli öğretmen Abdullah Narin tarafından daha anlaşılır olması için yeniden yazılan Zazaca Mevlid kitabı, önemli gün ve gecelerde seslendiriliyor. Camilerde hatipler tarafından seslendirilen Mevlid, yaşlılara ise duygusal anlar yaşatıyor.

10 MART 2022 PERŞEMBE 19:33
6
3218
1
AA aa
ZAZACA MEVLİD GELENEĞİ YAŞATILIYOR!

1890'lı yıllarda yazılmaya başlanan Zazaca Mevlid kitaplarının daha anlaşılır olması amacıyla emekli öğretmen Abdullah Narin tarafından yeni bir çalışma başlatıldı. Bingöl Üniversitesinin de katkılarıyla çıkarılan Zazaca Mevlid kitabı sayesinde yüz yıllık geleneğin yaşatılmasına katkı sunuluyor.

Üniversitede Zazaca dili üzerine araştırma yürüten Öğretim Görevlisi Murat Varol'un editörlüğünde Narin tarafından hazırlanan Zazaca Mevlid kitaplaştırıldı. Geçen yıl aralık ayından yayınlanan Zazaca Mevlid kitabı, camilerde, önemli gün ve gecelerde seslendiriliyor. Kent halkı tarafından rahat şekilde anlaşılan Zazaca Mevlid, camilerde hatipler tarafından seslendirilirken yaşlılara duygusal anlar yaşatıyor.

“İLK ZAZACA MEVLİD GENÇ İLÇESİNDE YAZILDI”

Emekli olduktan sonra Genç halkının kültürüyle ilgili çalışmalar yaptığını dile getiren Narin, örf ve adetlerin içerisinde Mevlid'in önemli bir yer tuttuğunu belirtti. Fatimiler'den bu yana Mevlid'in olduğunu anlatan Narin, şöyle konuştu: "Her dilde Mevlidler var, Azerice'de, Bosna dilinde aklımıza gelebilecek bütün dillerde Mevlid var. Kürtçe ve Zazaca Mevlid de var. İlk Zazaca Mevlid 1880-1890'lı yıllarda Genç ilçesinde olan Molla Ahmed-i Hasi tarafından yazıldı. Daha sonra Osman Efendi Babiş tarafında Siverek'te yazıldı. Ondan sonra Beyhanili Molla Ali Huni tarafından yazıldı. Yine bölgemizin büyük alimlerinden Molla Mehmet Temizkan Muradani tarafından bir Mevlid yazıldı. Ben de camilerde Mevlid okuyorum. Üniversitelerimizin değerli hocalarımız benimle irtibata geçtiler. Bununla ilgili tez çalışmaları da yapıldı yazdığım Mevlid ile ilgili. Üniversitedeki hocalarımızın teşvikiyle bir kitap haline getirdik ve yayınladık."

"GELENEĞİMİZİ YAŞATMAYA ÇALIŞIYORUZ"

Mevlid'in Hz. Peygamber'e gösterilen sevginin tezahürü olduğunu kaydeden Narin, "Bizim ilimizin şivesinde, dilinde daha anlaşılır arkadaşlarımızın teşvikiyle tarafımca bir Mevlid yazıldı. Yani Peygamberimizi sevdiğimizi bu Mevlid'leri okuyarak biz ifade etmeye çalışıyoruz. Camilerde Mevlid geleneğimizi yaşatmaya çalışıyoruz. Bingöl Üniversitesinden hocamız Murat Varol bunun editörlüğünü yaptı. 2021 yılın aralık ayında kitabımız basıldı. 1900'lü yıllardan bu yana Mesudiye Medresesi'ne Zaza bir dil midir? Diyenlere karşı 'ben size ispat edeceğim ki Zazaca öyle bir dildirdir ki edebiyatı diğer dillerden daha üstündür. Bu amaçla kendisi tarafından bir Cuma günü camiye kapanıyor, bir sonraki Cuma'ya kadar çıkarıyor. Oradaki üstatlar, hocalar, müderrisler kabul ediyoruz sen kazandın diyorlar." ifadelerini kullandı.

ÖZER; “ÖNCEKİ ZAZACA MEVLİDLER BİZİM BURANIN LEHÇESİNE GÖRE AĞIRDI"

Merkez Genç Camisi İmamı Yaşar Özer de 20 yıldır görevini yürüttüğü ve Mevlid programlarının kent için önemli bir yer tuttuğunu kaydetti.

Zazaca Mevlid kitabının yöre diline uygun ve anlaşılır bir şekilde hazırlandığına işaret eden Özer, "Bu bir zenginliktir. Çocuğu askerden gelenler, ev yapanlar, hastalıktan kurtulanalar Mevlidleri geleneksel olarak okunuyor. Önceki Zazaca Mevlid bizim buranın lehçesine göre ağırdı. İçerisinde Farsça, Arapça'da olduğu tam olarak anlayamıyorduk. Bingöl, Diyarbakır, Dersim, Siverek'in Zazaca'ları çok farklılık ar ediyor. Biz camilerde imamlar olarak çalışarak okuyoruz. En zor işlerinde bir tanesi okumaktır.

ARAT: "BU GELENEK YILLARDIR YAŞATILIYOR"

80 yaşındaki İzzet Arat da Mevlid'in Allah'ın kelamı olduğunu ifade ederek, "Hocalarımız okuyor, bizler de dinliyoruz. 80 yaşındayım yıllardır bu gelenek yaşatılır. Allah her şeye kayyumdur. Allah milletimizi korusun." dedi.

YORUM YAZIN
Profiliniz ziyaretci statüsünde görünüyor. Yorumlarınız aşağıdaki isimle yayınlanacaktır
Değiştir
Dilerseniz web sitemize üye olarak daha özgün bir profil oluşturabilir ve yorumlarınızı hesabınızdan takip edebilirsiniz
Yapacağınız yorumların şiddet ve hakaret içermemesine lütfen dikkat edin. Aksi taktirde yorumlarınız onaylanmayacaktır. Gönder
Misafir Kullanıcı (@Misafir_107)
11 Mart 2022 Cuma 14:51
İlk Kırdi yani Zazaki mevlid, Ahmedê Xasî Efendi tarafından 1899 yılında Diyarbekir'de yazıldı (Gençte değil). Kendisi Lice - Hezanlıdır ama ailesi Zıktê aşiretindendir. Kendisi bir Türkçe şiirinde 'bir kavim kitapsız olsa, dilsiz davara benzer' demektedir. Bu şiirine atıfla kendisine neden Zazaca bir kitap yazılmamış şeklindeki takılmayı bahane ve vesile yaparak, Zazaki (Kırdi) olarak bu kitabı yazmıştır. Böylece Kurmanci, Sorani ve Gorani'den sonra Zazaki de yazılı bir Kürd dili kimliğine kavuşmuştur. Öncesi sözlü kültürdü, yazılı edebiyat geleneği yoktu.
Beğendim (1) Beğenmedim (6)Cevapla
02.09.2026
13:34
BİNGÖL`DE ÇİFTÇİLER İÇİN ÇKS BAŞVURLARI BAŞLADI
BİNGÖL'DE ÇİFTÇİLER İÇİN ÇKS BAŞVURLARI BAŞLADI
2027 üretim yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) başvuruları başladı. Bingöl'de üreticilerin tarımsal desteklerden yararlanabilmesi ve üretimlerinin kayıt altına alınabilmesi için başvurularını 31 Aralık 2026'ya kadar tamamlamaları gerekiyorBingöl'de tarımsal üretim yapan çiftçileri ilgilendiren 2027 üretim yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) başvuruları başladı.
02.09.2026
13:27
BİNGÖL BALI DÜNYA BİLİM LİTARETÜRÜNDE
BİNGÖL BALI DÜNYA BİLİM LİTARETÜRÜNDE
AB coğrafi işaret tescilli Bingöl Balı, Bingöl Üniversitesi ile Bingöl İli Arıcı Yetiştiricileri Birliği'nin ortak paydaş çalışmasıyla bilimsel araştırmaya konu oldu
02.09.2026
10:43
BİNGÖL`DE  350 DÖNÜMLÜK TARİHİ DÖNÜŞÜM BAŞLIYOR
BİNGÖL'DE 350 DÖNÜMLÜK TARİHİ DÖNÜŞÜM BAŞLIYOR
Bingöl Belediye Başkanı Erdal Arıkan'ın yoğun girişimleri sonucu kente kazandırılan 350 dönümlük askeri alanda dönüşüm için ilk adım atıldı.
24.08.2026
11:21
BİNGÖL`DE ORGANİK ARICILIĞA  GÜÇLÜ DESTEK
BİNGÖL'DE ORGANİK ARICILIĞA GÜÇLÜ DESTEK
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın desteğiyle yürütülen proje kapsamında Bingöl'de organik bal üreticilerine yönelik destekler sürüyor. 2022'den bu yana yüzde 75 hibe desteğiyle 740 organik arı kovanı dağıtılırken, 2026 yılında 15 üreticiye yüzde 50 hibeyle 15 bal sağım çadırı temin edildi.
24.08.2026
11:14
BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ TÜRKİYE`DE BİR İLKİ BAŞARDI
BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ TÜRKİYE'DE BİR İLKİ BAŞARDI
Bingöl Üniversitesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verilen Çevre Yönetim Birimi Yeterlik Belgesi'ni almaya hak kazandı. Üniversite, söz konusu yeterlik belgesine sahip Türkiye'deki tek devlet üniversitesi oldu
24.08.2026
11:09
KAYALARIN ARASINDA KİLO KİLO BAL BULDU
KAYALARIN ARASINDA KİLO KİLO BAL BULDU
Bingöl'de kayalıklar arasında doğal kaya balı bulundu. Hüseyin Anacur, yaptığı inceleme sırasında fark ettiği balı kayalıkların arasından çıkartarak o anları görüntüledi.
Haberler, Fotoğraf Galerisi, Video Galerisi, Köşe Yazıları ve daha fazlası için arama yapın